Osmanlı Doğu Sınırında Bir Ticaret Bölgesi: 19. Yüzyıl Sonlarında Şemdinan’da Tütün Üretimi ve Satışı

dc.contributor.authorŞahin, Emine
dc.date.accessioned2025-03-24T19:47:21Z
dc.date.available2025-03-24T19:47:21Z
dc.date.issued2024
dc.departmentDüzce Üniversitesi
dc.description.abstractOsmanlı İmparatorluğu’nda tütün kısa zamanda rağbet edilen bir tarım ürünü haline gelmiş ve devletin en önemli gelir kalemlerinden birini teşkil etmiştir. 19. yüzyıl Osmanlı’sında tütün üretimi yapılan yerlerden bir tanesi İran’a komşu olan ve Hakkâri sancağına bağlı Şemdinan kazası olmuştur. Bölgede yetiştirilen tütün, iklime uygun, güzel kokusu ve geniş yapraklı olmasından dolayı kendine özgü yapısıyla bilinen Şemdinan tütünüdür. Şemdinan tütününün vergisi ise Reji İdaresi’nin görevlileri tarafından toplanmış ve vergiyi ödemeyi reddedip karşı çıkanlar Osmanlı idaresine şikâyet edilmişlerdir. Buna karşılık Reji yetkililerinin bazı uygulamaları bölgede tepkiyle karşılanmış ve kimi zaman görevliler ile Şemdinan’daki duhan mültezimi aileler arasında çatışmalar yaşanmıştır. Ayrıca tütünler Şemdinan’a sınır olan İran’daki alıcılara götürülürken aksamalar yaşanmış ve ticaret kervanlarının geçtiği yerlerdeki bazı aşiretler Şemdinanlı tüccarların mallarına el koymuştur. Bu çalışma Osmanlı arşiv materyallerinden yola çıkarak 19. yüzyılda Şemdinan’daki tütün üretimi ve ticaretinin bölge üzerindeki sosyal ve ekonomik dengeleri nasıl etkilediğini anlatmaktadır. Ayrıca Osmanlı’nın önemli bir gelir kaynağı olan tütünün bir sınır bölgesinde meydana getirdiği hareketlilik üzerinde durulmaktadır.
dc.description.abstractIn the Ottoman Empire, tobacco quickly became a popular agricultural product and constituted one of the most important income items of the state. In the 19th century Ottoman Empire, one of the places where tobacco was produced was the Shamdinan district of Hakkari sanjak, which was neighboring Iran The tobacco grown in the region is Şemdinan tobacco, which is known for its distinctive structure due to its climate, fragrance and large leaves. The tax on Shamdinan tobacco was collected by the officials of the Reji Administration and those who refused to pay the tax and tried to sell it illegally were reported to the Ottoman administration. On the other hand, some of the practices of the Reji officials were met with reactions in the region and sometimes there were conflicts between the officials and the tobacco growing families in Shamdinan. In addition, there were disruptions in the transportation of tobacco to buyers in Iran, which bordered Shamdinan, and the goods of Shamdinan merchants were confiscated. This study draws on Ottoman archival materials to explain how tobacco production and trade in Shamdinan affected the socio-economic balance in the region in the 19th century. It also emphasizes the mobility of tobacco, an important source of income for the Ottoman Empire, in a border region.
dc.identifier.doi10.24186/vakanuvis.1470298
dc.identifier.endpage1499
dc.identifier.issn2149-9535
dc.identifier.issn2636-7777
dc.identifier.issue2
dc.identifier.startpage1476
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.24186/vakanuvis.1470298
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12684/18675
dc.identifier.volume9
dc.language.isotr
dc.publisherSerkan YAZICI
dc.relation.ispartofVakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20250324
dc.subjectHakkari|Şemdinan|Tütün|Reji|Şeyh Sıddık.|Hakkari|Shamdinan|Tobacco|Reji|Sheikh Siddiq
dc.titleOsmanlı Doğu Sınırında Bir Ticaret Bölgesi: 19. Yüzyıl Sonlarında Şemdinan’da Tütün Üretimi ve Satışı
dc.title.alternativeA Trade Region on the Ottoman Eastern Frontier: Late 19th Century Tobacco Production and Sales in Shamdinan
dc.typeArticle

Dosyalar