Makroekonomik Değişkenlerin Hisse Senedi Piyasalarına Etkisi: Borsa İstanbul Endeksleri Üzerine Bir Araştırma

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.authorŞahin, Özkan
dc.date.accessioned2025-10-11T20:42:32Z
dc.date.available2025-10-11T20:42:32Z
dc.date.issued2025
dc.departmentDüzce Üniversitesien_US
dc.description.abstractBu çalışma, makroekonomik değişkenlerin endeks volatilitelerine etkilerini ARCH modelleri ile belirleyerek finansal piyasalarda yer alan yatırımcılara ve karar vericilere yatırım tercihlerinde daha bilinçli ve stratejik kararlar almalarında yardımcı olmak amacıyla yapılmıştır. Çalışma, GARCH-X modeli kullanılarak piyasa volatilitesinin geçmiş volatilite ve hata terimleriyle olan ilişkisini açıklamanın ötesinde, dışsal makroekonomik faktörlerin de volatilite üzerindeki etkilerini analiz etmesiyle benzer çalışmalardan ayrışmaktadır. Çalışma sonucunda, BIST endekslerinin volatilitesinin hem geçmiş dönem şoklardan hem de makroekonomik değişkenlerden etkilendiği ve piyasalarda meydana gelen şokların volatilite üzerinde kalıcı ve uzun süreli bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Makroekonomik değişkenlerin analiz sonuçlarına göre; döviz kuru dalgalanmalarının, özellikle döviz bazlı gelir ve giderleri olan, döviz cinsinden borçlanan, ithalata dayalı üretim yapan ve uluslararası piyasalara entegre sektörlerde volatiliteyi artırdığı, faiz oranlarının, bazı sektörlerde volatiliteyi artırırken, bazılarında ise azalttığı, ÜFE’nin de volatilite üzerinde sektörel farklılıklara bağlı olarak artırıcı veya azaltıcı etkisi olduğu belirlenmiştir. Çalışma sadece BIST endeksleri üzerinde ve belirli bir zaman dilimini kapsamaktadır (01/01/2018-30/09/2024). Ayrıca makroekonomik değişken olarak üç adet değişken belirlenmiştir. Sonuç olarak gerçekleştirilen bu çalışma, finansal piyasa aktörleri için sektörlerin makroekonomik duyarlılıklarını anlamada önemli bir rehber olma niteliğindedir.en_US
dc.description.abstractThe objective of this study is to assist investors and decision-makers in financial markets in making more informed and strategic decisions regarding their investment choices. This will be achieved by determining the effects of macroeconomic variables on index volatilities with ARCH models. This study goes beyond merely explaining the relationship between market volatility and past volatility and error terms by utilizing the GARCH-X model to examine the impact of exogenous macroeconomic factors on volatility. The findings indicate that the volatility of BIST indices is influenced by both past shocks and macroeconomic variables. Furthermore, the results demonstrate that shocks in the markets have a persistent and long-lasting impact on volatility. The analysis of macroeconomic variables revealed that exchange rate fluctuations have the greatest impact on volatility, particularly in sectors with foreign currency-based income and expenses, borrowing in foreign currency, import-based production, and integration into international markets. Interest rates also influence volatility, with varying effects across sectors. The Producer Price Index (PPI) exerts a differential impact on volatility, with varying effects across sectors. The study encompasses solely the BIST indices and a specific temporal frame (01/01/2018-30/09/2024). Furthermore, three variables were identified as macroeconomic variables. This study provides a valuable reference for financial market actors seeking to understand the macroeconomic sensitivities of sectors.en_US
dc.identifier.doi10.25295/fsecon.1605859
dc.identifier.endpage1373en_US
dc.identifier.issn2564-7504
dc.identifier.issue3en_US
dc.identifier.startpage1355en_US
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.25295/fsecon.1605859
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12684/21093
dc.identifier.volume9en_US
dc.institutionauthorŞahin, Özkan
dc.language.isotren_US
dc.publisherAhmet Arif ERENen_US
dc.relation.ispartofFiscaoeconomiaen_US
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanıen_US
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessen_US
dc.snmzKA_DergiPark_20250911
dc.subjectTime-Series Analysisen_US
dc.subjectZaman Serileri Analizien_US
dc.titleMakroekonomik Değişkenlerin Hisse Senedi Piyasalarına Etkisi: Borsa İstanbul Endeksleri Üzerine Bir Araştırmaen_US
dc.title.alternativeThe Effect of Macroeconomic Variables on Stock Markets: A Study on Istanbul Stock Exchange Indicesen_US
dc.typeResearch Articleen_US

Dosyalar

Koleksiyon

Öksüz Yayınlar Koleksiyonu