Bakışın Fenomenolojisi: Sartre’in Öteki Kavrami ve Drive My Car Filmi Üzerine Bir Analiz
Küçük Resim Yok
Tarih
2026
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
Fenomenoloji ile sinema arasındaki ilişki, görsel-işitsel anlatının temsili aşan ve doğrudan deneyime yönelen bir düzlemde şekillenmektedir. Sinema, fenomenolojik açıdan hikâye aktarmanın ötesine geçen; öznel yaşantıların, bilinç akışının ve özneler arasındaki ilişkilerin görünür hâle geldiği bir alan olarak ele alınmaktadır. Bu çalışma, filmdeki karakter ilişkilerinin bakış, sessizlik, mekân ve zaman düzenekleriyle nasıl kurulduğunu anlamayı amaçlamaktadır. Yöntem olarak fenomenolojik-hermeneutik yaklaşım kullanılmakta; Husserl’in betimleyici düşüncesi, Gadamer ve Ricœur’ün yorumlayıcı perspektifiyle birlikte ele alınmaktadır. Analiz, amaçlı örnekleme yoluyla seçilen sahnelerde beş başlık üzerinden yürütülmüştür: Bakış Olayı, Nesneleşme Eşiği, Ben için Başkası, Başkası için Ben, Sessizliğin Edimselliği, Mekânsal Aracılık ve Zamansal Tutulma. Bulgular, açılış ve araba sahnelerinde bakışın dolaylı, hatta kimi anlarda askıya alınmış bir nitelik taşıdığını göstermektedir. Prova sahnelerinde bakış daha belirgin bir biçimde performatifleşmekte, utanç ve nesneleşme duygularını yoğunlaştırmaktadır. Finalde ise bakış, tanıklık ve kabullenişle bütünleşen bir ilişki biçimine dönüşmektedir. Sessizlik, yüzeyde bir iletişimsizlik olarak görünse de sahnelerin anlamını taşıyan güçlü bir öğe hâline gelmektedir. Araba, geçişlerin yaşandığı bir eşik mekânı; tiyatro, duygusal ve bilişsel deneyimlerin sınandığı bir alanı; karla kaplı doğa ise içsel arınmanın mümkün olduğu bir boşluğu temsil etmektedir. Zaman, geçmişi, şimdiyi ve geleceği birbirine saran tutulmalarla katmanlı bir biçimde deneyimlenmektedir.
Açıklama
Anahtar Kelimeler
Fenomenoloji, Sartre, Bakış, Drive My Car, Sessizlik.
Kaynak
İletişim ve Toplum Araştırmaları Dergisi
WoS Q Değeri
Scopus Q Değeri
Cilt
6
Sayı
1
