Çerkezce'de benzetme yapıları

dc.contributor.advisorDoleva, Ruzana
dc.contributor.authorBilçin, İmran Önen
dc.date.accessioned2025-10-11T20:35:11Z
dc.date.available2025-10-11T20:35:11Z
dc.date.issued2024
dc.departmentDÜ, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Kafkas Dilleri ve Kültürleri Ana Bilim Dalıen_US
dc.description.abstractÇalışmamızda Adıge dilinde karşılaştırmalı yapıları inceledik. Dilbilimdeki karşılaştırma, dilin farklı seviyelerinde bulunur: sözcüksel, morfolojik, sözdizimsel. Bu, imgeler yaratmak ve karakterize etmek için dilin en canlı resimsel araçlarından biri olan dünyayı, çevreyi bilmenin yollarından biridir, bu nedenle karşılaştırma, sanatsal tanımlamanın sıklıkla kullanılan bir tekniğidir. Bu bağlamda, çalışmamızın konusu karşılaştırmayı içeren çeşitli dil birimleridir: atasözleri, deyimler, sanatsal metindeki sözdizimsel karşılaştırmalı yapılar (I. Mashbash'ın «Bziyuk Savaşı» adlı romanına dayanarak). Tanımlayıcı, karşılaştırıcı, seçici yöntemlere dayanarak, Adıge dilinin karşılaştırıcı deyimlerini, çeşitli karşılaştırma biçimlerini içeren atasözlerini analiz edip tanımladık, bileşimlerini inceledik ve karşılaştırma formülünü çıkardık. Karşılaştırmayı sözdizimsel bir fenomen olarak incelemek için tarihi roman «Bziyuk Savaşı» metnine güvendik, romandaki karşılaştırmalı devrimlerin üslup yükünü belirledik ve bunları kompozisyon, anlam, gerçekleştirilen işlevler açısından analiz ettik. Adıge ve Türkçe'nin farklı dil ailelerine (Kafkas ve Ural-Altayca). ait olmasına rağmen, her iki dilde de karşılaştırma da dahil olmak üzere birçok ortak dil olgusu vardır. Bu nedenle, bu dillerde karşılaştırmalı yapıların oluşum yollarını karşılaştırmaya karar verdik. Hem Adıge'de hem de Türkçe'de karşılaştırma esas olarak üç bileşendir: karşılaştırmanın öznesini, karşılaştırmanın nesnesini veya standardını ve karşılaştırmayı ifade eden bir bağlaç olan kelimeyi içerir. Karşılaştırmalı bir dönüş, konuşmanın çeşitli kısımlarını içerebilir: isimler, sıfatlar, zamirler, fiiller. Karşılaştırmalı yapılar hem düzyazıda hem de şiirde kullanılmaktadır. Yazarlar ve şairler, karakterleri, aksiyonun yerini daha eksiksiz karakterize etmek için genellikle bu yöntemi kullanırlar. Sözdizimi açısından karşılaştırmalı yapılar, cümlenin yapısını karmaşıklaştıran unsurlara atıfta bulunur. Anahtar Sözcükler: Adıge Dili, Karşılaştırma, Karşılaştırmalı Deyimler, Atasözleri, Karşılaştırmalı Yapılaren_US
dc.description.abstractIn our study, simile structures in the Adyghe language were examined. Comparison in linguistics is found at different levels of language, namely; lexical, morphological, and syntactic. Analogy is one of the ways of knowing the world, the environment; one of the most vivid pictorial means of language to create and characterize images, so simile is a frequently used technique of artistic description. In this context, the subject of our study is various language units, more specifically proverbs and sayings, and syntactic comparative constructions in an artistic text that involve comparisons. Based on descriptive, comparative, selective methods, simile constructions in various idioms of the Adyghe language were identified by examining proverbs and sayings containing various forms of comparison. The constructions were examined and the structures for simile were devised. In order to examine comparison as a syntactic phenomenon, the artistic text of the historical novel «Battle of Bziyuk» by I. Mashbash was examined. The use of simile as a stylistic device in comparative structures in the novel was determined and they were analyzed in terms of form, meaning, and functions performed. Although Adyghe and Turkish belong to different language families (Caucasian and Ural-Altaic), both languages have many common linguistic phenomena, which also include similes. For this reason, the formation of simile structures in the two languages were compared. Comparison in both Adyghe and Turkish consists mainly of three components. It contains the subject of the comparison, the object or standard of the comparison, and the word, which is a conjunction expressing the comparison. A simile may include various parts of speech: nouns, adjectives, pronouns, verbs. Comparative constructions are used in both prose and poetry. Writers and poets often use this method to more fully portray the characters and the place of action. Syntactically, simile constructions employ elements that complicate the structure of the sentence.en_US
dc.identifier.endpage159en_US
dc.identifier.startpage1en_US
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=LY6e5xGA7WWUpEdrBmEPLmw3oHLMjaeO0aJzz8FyT8_edN8X3blA-DfgpPOviiRM
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12684/20619
dc.identifier.yoktezid908721en_US
dc.institutionauthorBilçin, İmran Önen
dc.language.isoÇerkezceen_US
dc.publisherDüzce Üniversitesien_US
dc.relation.publicationcategoryTezen_US
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessen_US
dc.snmzKA_TEZ_20250911
dc.subjectDilbilimen_US
dc.subjectLinguisticsen_US
dc.subjectAdyghe Languageen_US
dc.subjectSimileen_US
dc.subjectPhraseological Simile Unitsen_US
dc.subjectProverbsen_US
dc.subjectSimile Constructionsen_US
dc.titleÇerkezce'de benzetme yapılarıen_US
dc.title.alternativeSimile structures in the Adyghe languageen_US
dc.typeMaster Thesisen_US

Dosyalar