Kavramsal Tutarlılığın Önemi Bağlamında Gazzâlî’nin Müşterek Lafızlara Yaklaşımı

dc.contributor.authorSoğukoğlu, Fehmi
dc.date.accessioned2025-10-11T20:37:53Z
dc.date.available2025-10-11T20:37:53Z
dc.date.issued2025
dc.departmentDüzce Üniversitesien_US
dc.description.abstractTürkçe çok anlamlılık manasına gelen “iştirâk-ı lafzî” veya “müşterek lafız”, telaffuzu aynı, anlamı farklı olan kelimeler için kullanılan bir kavramdır. Naslarda veya bir ilme ait metinlerde geçen ifadelerin doğru anlaşılmasında müşterek lafızları ve anlamlarını bilmek önemlidir. Makalenin amacı, Gazzâlî’nin kelâmî konulardaki “müşterek lafız”larla ilgili metodunun ortaya çıkarılmasıdır. Bunun için onun müşterek lafız olduğunu söylediği; iman, Kur’an, kadim, akıl, bilgi, nefs ve mecâz kelimelerini nasıl açıkladığının tespit edilmesi hedeflenmektedir. Bu amaç ve hedefler aynı zamanda kavramsal tutarlılığın önemini ortaya çıkaracak ve günümüzde kullanılan kavramlara yönelik bir perspektif sunacaktır. Gazzâlî, müşterek lafzın normalde kullanılan bir anlamının olamayacağını, yalın halde kullanıldığında hangi anlamın kastedilmiş olduğunun bilinemeyeceğinin altını çizer. Dolayısıyla müşterek lafız herhangi bir karine olmadan zikredilirse veya karinenin anlama delaleti kesin değilse anlamın tespiti ictihada dayanacaktır. O, yukarıda zikredilen kavramların her birisinin farklı anlamlara gelebildiğini belirtmektedir. Dolayısıyla bazı mezheplerin bu kavramlar üzerindeki ihtilafının lafzî bir ihtilaf olabileceği anlaşılmaktadır.en_US
dc.identifier.doi10.61304/did.1603419
dc.identifier.endpage670en_US
dc.identifier.issn1300-8498
dc.identifier.issn2822-2261
dc.identifier.issue2en_US
dc.identifier.startpage653en_US
dc.identifier.trdizinid1318846en_US
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.61304/did.1603419
dc.identifier.urihttps://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/1318846
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12684/20717
dc.identifier.volume61en_US
dc.indekslendigikaynakTR-Dizinen_US
dc.institutionauthorSoğukoğlu, Fehmi
dc.language.isotren_US
dc.relation.ispartofDiyanet İlmi Dergien_US
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanıen_US
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessen_US
dc.snmzKA_TR_20250911
dc.subjectİhtilafen_US
dc.subjectKelâmen_US
dc.subjectGazzâlîen_US
dc.subjectKavramen_US
dc.subjectİslâmî İlimleren_US
dc.subjectMüşterek Lafızen_US
dc.titleKavramsal Tutarlılığın Önemi Bağlamında Gazzâlî’nin Müşterek Lafızlara Yaklaşımıen_US
dc.typeArticleen_US

Dosyalar