İşlek Olmayan Bir Ses Olayı: Gerilme
Yükleniyor...
Dosyalar
Tarih
2023
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
Ses dil morfemlerinin fonetik olarak var olmasını sağlamaktadır. Genel olarak ünlü ve ünsüz şeklinde kategorize edilen ses işaretlerinin dilin tarihi döneminden günümüze kadar uğramış oldukları değişim ve dönüşümler ses olaylarıdır. Ses olayları ise kendi içinde bazıları ünlülerde gerçekleşen ve bazıları ünsüzlerde gerçekleşen, ayrıca yalnız ünlülerde ve ünsüzlerde değil aynı zamanda hem ünlülerde hem de ünsüzlerde -ki burada gerilmeden söz edilmemiştir- gerçekleşen ses olayları şeklinde gruplandırılmıştır. Hem ünlülerde hem de ünsüzlerde gerçekleşen ses olayları aykırılaşma, benzeşme, büzülme, göçüşme ve hece düşmesidir. Çalışmada ele alınan ses olayı, büzülme “hecelerdeki iki vokalin bir tek ünlüde veya birden çok hecedeki seslerin tek seslemde toplanması” (ağabey > a?bi, ay oğul > ay?l, bağırmak > /ba?rmak/, bağırsak > [ba?rsak / ba:rsak] ses olayının tersi (ka?tır > kagatır) gerilmedir. Gerilme genellikle kök vokalindeki uzun veya kısa ünlülü sözcüklerde azdan çoğa doğru olan sıralamasıyla /g/, /v/, /y/, /w/, /ğ/, /?/, /?/, /b/, /j/, /m/, /n/, /d/, /?/, /h/, /k/, /r/, /p/, /f/, /s/ (19) ünsüzlerinin ünlü sesin yarılmasıyla iki vokal arasına girmesi [V~V? > VKV] ile birlikte sözcükte hece artışı (AT *ka?r “kar” > Hrzm. kagar “kar” OKD) olmasıdır. Sonuçta *k?r > kagar > kar1 olmuştur.
Açıklama
Anahtar Kelimeler
Kaynak
Turkish Studies - Language and Literature
WoS Q Değeri
Scopus Q Değeri
Cilt
18
Sayı
2