BİYOMALZEME OLARAK PROPOLİSİN KOZMETİK ÜRÜNLERDE KORUYUCU ETKİNLİĞİ: MİKROBİYOLOJİK VE SİTOTOKSİK ETKİLERİ
Küçük Resim Yok
Tarih
2025
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Bingöl Üniversitesi
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
Arı ürünlerinden biri olan propolis, bakterisidal ve bakteriyostatik özellikleri sayesinde uzun süredir gıda ürünlerinde doğal koruyucu olarak araştırılmakta ve umut verici sonuçlar ortaya koymaktadır. Ancak mikroorganizmaların gelişimi için uygun bir ortam sağlayan kozmetik ürünlerde hâlen çoğunlukla sentetik veya petrol türevli koruyucular kullanılmaktadır. Bu çalışma ile tamamen doğal ve inovatif bir ürün olarak bilinen Anadolu propolisinin doğal kozmetik ürünlerde biyokoruyucu olarak kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda androjenik alopesi tedavisine yönelik olarak tasarlanan, tamamen doğal hammaddelerden oluşan, durulanmayan bir saç spreyine, propolis etanol ekstresi %0,5, %1,0 ve %1,5 oranlarında eklenmiş ve ürün üzerinde mikrobiyolojik, antimikrobiyal, stabilite ve sitotoksisite analizleri gerçekleştirilmiştir. Mikrobiyolojik testler, %0,5 propolis ekstresinin yalnızca Pseudomonas aeruginosa üzerine etkili olduğunu, diğer patojenler olan Staphylococcus aureus, Escherichia coli ve Candida albicans üzerinde ise koruyucu etki göstermediğini ortaya koymuştur. Buna karşılık %1,0 ve %1,5 oranlarındaki uygulamalar tüm patojenleri baskılamış ve ürünün 28 gün boyunca mikrobiyolojik olarak güvenli kalmasını sağlamıştır. Stabilite testlerinde de benzer bulgular elde edilmiş, %0,5 oranında eklenen formülde ikinci aydan itibaren maya gelişimi ve ekşimsi koku gözlenirken, %1,0 ve üzeri eklenen formüller iki yıllık raf ömrü simülasyonunu başarıyla geçmiştir. Sitotoksisite analizleri ise propolisin %1,0 oranına kadar cilt hücreleri üzerinde güvenli olduğunu, %1,5 düzeyinde ise toksik etki gösterdiğini kanıtlamıştır. Sonuç olarak, Anadolu propolisinin %1,0 oranında kozmetik ürünlere eklenmesi, hem mikrobiyal güvenlik hem de hücre biyouyumluluğu açısından en uygun doğal koruyucu düzeyi olarak belirlenmiştir. Sonuçlar, durulanan bir ürün olarak tasarladığımız şampuanda biyokoruyucu olarak propolis kullandığımız çalışmamızı doğrulamıştır. Bu çalışma, sentetik koruyuculara alternatif olabilecek yerli ve doğal bir biyokoruyucunun kozmetik sektöründe uygulanabilirliğini ortaya koymaktadır.
Açıklama
Anahtar Kelimeler
Propolis, Kozmetikte arı ürünleri, Biyokoruyucular
Kaynak
III. International Apicultural Research and Sustainable Regional Development Strategy Congress
