Yazar "Bellikli, Merve" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim
    Öğe
    Düzce ilinde ev tozlarında ölçülen eser element düzeylerinin ve sağlık risklerinin belirlenmesi
    (Düzce Üniversitesi, 2024) Bellikli, Merve; Bozkurt, Zehra
    Düzce ili, coğrafi konumu, topoğrafik özellikleri, önemli çevresel kirlilik kaynaklarının (evsel, endüstriyel ve trafik) iç içe bulunması gibi nedenlerle çevre kirliliği açısından risk altındadır. Bu nedenle, ilde kirletici parametrelerin izlenmesi ve sebep olabileceği olumsuz etkilerin araştırılması önemli ve gereklidir. Bu çalışmada, Düzce ili kent merkezi ve ilçelerinde yer alan 30 adet konuttan toz numuneleri toplanmış ve Li, Na, Mg, K, Ca, Ti, Cr, Mn, Fe, Co, Ni, Cu, Zn, As, Se, Sr, Zr, Mo, Cd, Sb, Ba, Hg ve Pb elementlerinin konsantrasyon düzeyleri belirlenmiştir. Çalışmada, toz numunelerinin elementel analizleri indüktif eşleşmiş plazma optik emisyon spektroskopisi (ICP-OES) (Perkin Elmer AVIO 200) cihazı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Analiz edilen elementlerin, hesaplanan aritmetik ortalama değerleri Ca > K > Fe > Na > Mg > Ti > Zn > Mn > Ba > Sr > Cu > Cr > Ni > Pb > Zr > Mo > Co > Li > Cd > Ag > Se > Sb > As > Hg şeklinde sıralanmaktadır. Çalışmada, toksik elementlere maruziyetten kaynaklanan sağlık riskinin değerlendirilmesinde ABD Çevre Koruma Kurumu'nun (USEPA) yöntemi kullanılmıştır. Yapılan değerlendirmeler sonucunda, tehlike indeksi (HI) değerleri emniyet sınırının altında olmasına rağmen, hem HI hem de kanser riski seviyelerinin kümülatif kirlilik açısından önemli seviyelerde olduğu belirlenmiştir. Düzce ilinde ev tozlarının elementel içeriği ulusal ve uluslararası mevcut çalışmalarla karşılaştırılarak değerlendirildiğinde, Düzce ili için elde edilen konsatrasyon seviyelerinin, benzer çalışmalara göre nispeten düşük olduğu görülmüştür. Antropojenik faaliyetlerin ev tozlarındaki element konsantrasyonları üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla her bir element için zenginleşme faktörleri (EF) hesaplanmıştır. Çalışmada, iç ortam kirletici kaynaklarının belirlenebilmesi amacıyla, korelasyon analizi ve kümeleme analizi gibi istatiksel analiz yöntemleri kullanılmıştır. Ayrıca, kirleticilerin örnekleme noktalarına göre nasıl değiştiğinin anlaşılabilmesi için elementlerin konsantrasyon dağılım haritaları hazırlanmıştır. Yapılan değerlendirmeler sonucunda, iç ortamların trafik, endüstri ve yanma gibi dış ortam kirletici kaynaklarından etkilendiği anlaşılmıştır. Ayrıca, pişirme, sigara içilmesi, evlerde kullanılan duvar boyaları, zemin kaplamaları ve temizlik malzemeleri gibi çeşitli ürünlerin kullanılmasının da iç ortam tozlarının elementel içeriğine etki ettiği anlaşılmıştır.